Kościół Nylars Rundkirke na Bornholmie – historia jednego z najstarszych kościołów

Dlaczego warto odwiedzić Nylars Rundkirke?

Historia i patron

Kościół został poświęcony św. Mikołajowi z Miry – patronowi żeglarzy i kupców. Nie jest to przypadek, ponieważ Bornholm od wieków odgrywał ważną rolę na szlakach handlowych Morza Bałtyckiego.

Nazwa Nylars wywodzi się od dawnej formy imienia Mikołaj – „Nilaus”. Podobnie jak inne świątynie na wyspie, kościół należał początkowo do arcybiskupstwa w Lund, a po reformacji przeszedł pod kontrolę duńskiej korony.

Architektura i funkcja obronna

Okrągła forma kościoła nie była przypadkowa – taki układ był bardziej odporny na ataki i łatwiejszy do obrony. Nylars Rundkirke zbudowano z kamieni polnych oraz elementów wapiennych, tworząc solidną i zwartą konstrukcję.

W średniowieczu parter pełnił funkcję sakralną, wyższe kondygnacje służyły jako schronienie dla mieszkańców, a najwyższy poziom był wykorzystywany do obrony i obserwacji. Wąskie przejścia między poziomami dodatkowo utrudniały dostęp napastnikom.

Pierwotnie kościół miał płaski dach z elementami obronnymi. Dopiero w późnym średniowieczu dodano charakterystyczny dach stożkowy, który dziś jest jego znakiem rozpoznawczym.

Freski i wnętrze

Największym skarbem Nylars Rundkirke są freski na centralnym filarze, datowane na około 1250 rok. To jedne z najstarszych malowideł w okrągłych kościołach Bornholmu.

Malowidła przedstawiają sceny z Księgi Rodzaju – od stworzenia Adama i Ewy, przez zakaz spożywania owocu z drzewa poznania dobra i zła, aż po grzech pierworodny i wygnanie z raju. Całość tworzy spójny, symboliczny przekaz, który w średniowieczu pełnił funkcję edukacyjną dla wiernych.

Freski, podobnie jak w innych kościołach, zostały w czasie reformacji pokryte wapnem i odkryte ponownie dopiero w późniejszych wiekach. Dziś można je oglądać w bardzo dobrym stanie.

Zabytki i detale

W przedsionku znajdują się dwa kamienie runiczne z około 1050 roku, które są jednymi z najstarszych świadectw historii Bornholmu. Wnętrze uzupełnia romańska chrzcielnica wykonana z wapienia sprowadzonego z Gotlandii.

Na zewnątrz znajduje się oddzielna dzwonnica, która w przeszłości mogła pełnić funkcję bramy do ufortyfikowanego kompleksu kościelnego.

Położenie i okolica

Nylars Rundkirke znajduje się w południowej części Bornholmu, w spokojnej okolicy niedaleko głównych tras. To łatwo dostępny punkt, który można połączyć z wizytą w Rønne lub Aakirkeby.

Jak dojechać?

Nawiguj